سیاهكل

سیاهكل، شهرستان سرسبزی است خفته در پای قله سركش درفـك، كه جنگلـی انبوه همچون نگین انگشتری، آن را دربرگرفته است. این منطقه با تاریخ پْرفراز و نشیبش، با تحولات فراوانی روبه‌رو گردیده و هم‌اینك در جوار منطقـه‌ای به نـام ”برفجان“ رشد و گسترش یافته است. شهرستان سیاهكل در ناحیه شرقی استـان گیلان واقع شده و از شمال و شـمال‌شرقی به لاهیـجان، از شـرق به لنـگرود، از جنوب‌شرقی به املش و رودسر، از جنوب به مازندران، از جنوب‌غربی به رودبار و از غرب به رشت محدود می‌شود. همچنین قسمتی از رشته‌كوه البرز، ناحیه بزرگی از جنوب این منطقه را شامل می‌گردد. مهم‌ترین رودخانه‌های جاری در آن، ”شیمرود“ و ”خرارود“ است. این منطقه دارای دو ناحیه عمده جغرافیایی جلگه‌ای و كوهستانی است. آب و هوای ناحیه جلگه‌ای، مرطوب؛ و كوهستانی، نیمه‌مرطوب است. میزان بارندگی در شهرستان سیاهكل، حدود 1400-1000 میلی‌متر می‌باشد. دستبافت‌های پشمی و تولید سفال، از جمله صنایع دستی آنان است و مهم‌ترین محصولات این ناحیه عبارتند از: برنج، جو، توتون، چای، فندق، سیب‌زمینی، گردو و مواد لبني .
 
 سیاهكل به جهت پیشینه پْر رمز و رازِ تاریخی‌اش، از آثار دیدنی و تاریخی بسیاری برخوردار می‌باشد. قومیت اهالی شهرستان سیاهكل، گیلك است و به زبان گیلكی با لهجه بیه‌پیش (شرق گیلان) و گویش دیلمی سخن می‌گویند. مذهب رایج این شهرستان، شیعه اثنی‌عشری است.
هم‌اینك شهرستان سیاهكل با وسعت 6/1048 كیلومترمربع، جمعیت 55752 نفر و 31 درصد شهرنشین، دارای 2 شهر سیاهكل و دیلمان، 2 بخش مركزی و دیلمان، 5 دهستان پیركوه، دیلمان، توتكی، خرارود و مالفجان و 251 پارچه آبادی می‌باشد. شهر سیاهكل نیز بالغ بر 17 هزارنفر جمعیت دارد. در سال 1309، شهرداری؛ در سال 1311، بخشداری و در اواخر سال 1376، فرمانداری در این شهرستان دائر گردیده است.

جاذبه‌های طبیعی و تاریخی ـ مذهبی سیاهكل عبارتند از:
مجتمع فرهنگی ـ تفریحی استخر سیاهكل، استخر سید وارستان، آبشار لونك، قلعه دزدك، قلعه دیماسرا، حمِام شاه عباسی دیلمان (متعلّق به دوره قاجاریه)، بقعه آقا سیدمحمِد و آقا سیدسلطان (محور سیاهكل ـ دیلمان)، مكانی در روستای كلامسر معروف به وجود دستخط امام زین‌العابدین(ع)، قلعه گرماور، بقعه آقا سیدمحمود و آقا سیدمحمِد (روستای لشكریان)، قله درفك در دیلمان با غارهای یخی و آهكی، تی‌تی كاروانسرا (متعلّق به دوره صفویه در روستای بالارود)، كاروانسرای سرداب (محور سیاهكل ـ دیلمان)، قلعه كوتی (روستای كلدمسرا)، بقعه آقا سیداسماعیل و آقا سیدابراهیم (روستای سیاهكل‌محلّه)، بقعه پیله همشیرخانم و كوچه همشیرخانم (روستای سیاهكل‌محلّه)، بقعه ابونصاربن موسی‌بن جعفر(ع) (روستای پایین‌محلّه مالفجان)، بقعه آقا سیدمصطفی (روستای سیكاش)، بقعه آقا سیدابراهیم و آقا سیداسماعیل (محلّه برفجان شهر سیاهكل)، بقعه آقا سیدقاسم (روستای خورته چوشل)، سردخانه میربلوك (شهر دیلمان)، بازار هفتگی سیاهكل، منزل خانم عضدی، تونل سوچپر، بشكاته سنگ، بقعه شاه شهیدان، عروس‌تله، استخر اشكجان پلو، تالاب ازبرم، شیرقلعه فیروزكوه، پل مالده به پاشاكی، چنار داربن (نزدیك میكال)، آبشار باباولی، ماهی مشو، غار اسپهبدان (متعلّق به دوره انسان‌های اولیه)، كافر قلعه عین شیخ، گرد كول، چشمه‌های آب معدنی: لاریخانی، خاص‌خالی، گوتیه‌بون، كلاه‌فرنگی و ناظم‌الدیوان، چشم‌اندازهای: آغوزی، آبی‌نام، ماكلاش، زرده‌كندی و سیدسرا، مناطق ییلاقی: گاودیلان، اسپیلی، دیلمان و...

معرفی برخی ازآثارتاریخی سیاهکل

تي‌تي كاروانسرا: اين بنا بر مسير راه كارواني ديلمان به لاهيجان، بر سر دوراهي رودخانة باباكوه و ميثم‌رود احداث شده است. داراي حياط مركزي و ورودي هشتي‌مانند و دو ايوان در اطراف هشتي است. مصالح آن، سنگ رودخانه‌اي، آجر و ملات گچ و ساروج است. اين كاروانسرا را « تي‌تي خانم » از منسوبان خاندان صفوي ساخته است. تي‌تي كاروانسرا، متعلّق به دورة صفويه بوده و داراي شماره ثبت ملّي 1784 سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري كشور است.

 حمام ديلمان: حمِام ديلمان در مجموعة بافت تاريخی شهر ديلمان قرار دارد. اين بنای تاريخی که « حمِام ميربلوک » خوانده می‌شود، پس از آن‌که به‌دست ميرزا علی‌اکبر بلوک مورد مرمِت و بهره‌برداری قرار گرفت، به اين نام شهرت يافت و قدمت آن بر اساس يافته‌های باستان‌شناختی، به عصر صفويه برمی‌گردد که در دوره‌های مختلف، ضمن اضافه‌نمودن الحاقات، مورد مرمِت و بازسازی قرار گرفته است.
حمِام ديلمان داراي ساختاري ساده است كه متناسب با شرايط سخت آب‌ و ‌هواييِ كوهستان طراحي و ساخته شده است. سه پلِه از سطح زمين به سمت پايين حمِام ‌امتداد دارد كه به رختكن يا سربينه منتهي مي‌شود و در گذشته، حوض كوچكي جهت شست‌وشوي پا جلوي درب ورودي آن قرار داشته است. صحن مركزي حمِام، هشت ضلعي است كه چهار ضلع بزرگ و چهار ضلع كوچك آن به‌صورت يك‌درميان قرار گرفته‌اند و در يكي از اضلاع بزرگ خزينه، آب گرم و در سه ضلع ديگر، سه سكو به چشم مي‌خورد. درهايي كه در هريك اضلاع كوچك تعبيه شده‌اند، به گرم‌خانه، ‌سردخانه، سربينه و تنويرخانه باز مي‌شود. شالودة اصلي بنا از سنگ و ديوارهاي آن از آجر و ملات ‌به‌كار رفته است و نورگيرهاي بالاي گنبدها از جنس مرمر شفاف است. عمليات حفاري باستان‌شناسي حمِام ديلمان طي سال جاری در دو مرحله اجرا گرديد كه از نتايج حاصل از آن، مي‌توان به آزادسازي محوطة حمِام و تخريب آن‌ها جهت ايجاد حفاري، مشخِص‌شدن وضعيت آتشدان يا تون حمِام با ضمائم، پيداشدن ورودي حمِام در قسمت شرقي و حوض كوچك تأمين‌كنندة آب خزينه و سردخانه در قسمت غربي و نيز ديوارهاي جنوبي حمِام اشاره كرد.دو عدد سكة فلوس و تعداد زيادي كاشي و سفال‌هاي به‌دست‌آمده از اين حفاري در تعيين قدمت حمِام و مشخِص‌كردن تزئينات آن نقش به‌سزايي داشتند. همچنين بررسي و مطالعة سيستم آب‌رساني و تقسيم آب در نقاط مختلف حمِام به واسطة كشف مسير تنبوشه‌هاي سفالي و مشخص‌كردن سيستم گرمايشي حمِام، از ديگر نتايج حاصل از اين كاوش است كه از نقطه‌نظر معماري سنتي ايران و منطقه قابل توجه و تأمِل است
پس از انجام عمليات حفاري باستان‌شناسي حمِام ديلمان و بيرون‌آوردن آن از دل خاك، از مرداد ماه سال جاري عمليات مرمِت آغاز شد و با پايان‌يافتن عمليات مرمِت و احياي حمِام ديلمان، تبديل اين بناي تاريخي به موزة مردم‌شناسي ديلمان از ديگر اهداف سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان گيلان است.
 
- محوطه‌هاي تاريخي ديلمان: حدود سال 1965 تا 1971 ميلادي، هيأتي ژاپني در منطقة ديلمان به حفّاري پرداخت و در حسني‌ ‌محلّه، قلعه كوتي، نوروز محلّه، لسلوكان (رسول‌خان) و تپة خرم‌رود كاوش‌هايي انجام داد. در گزارش حفريات هيأت باستان‌شناسي ژاپني آمده است كه در ناحية ديلمان ميان كوه‌هاي البرز، آن‌جا كه رودخانة پْل رود جريان دارد، دهكده‌هاي كوچكي چون ديلمان، ديارجان و امام، جاي گرفته‌اند. اين ناحيه، حوزة آب‌گيري ميان كوهستان است. سيماي طبيعت آن، زيبا با موقعيت سوق‌الجيشي و نيز مهد حكومت سلسلة آل بويه بود. آثار به‌جاي‌ماندة دورة برنز و آهن در تمام اين ناحيه پراكنده است. در اين حفريات، آثار زيادي از جنس مفرغ، سفال، اشياي زينتي و ظروف شيشه‌اي كشف شد و نتايج اين كاوش‌ها در كتاب چهار جلدي « ديلمان »، به زبان انگليسي و ژاپني در سال‌هاي 1965 تا 1971 توسط دانشگاه توكيو منتشر گردید.

آبشار لونک
در جاده سياهکل به طرف ديلمان آبشار بسیارزیبایی به نام آبشارلونک واقع شده است این آبشار طبیعی و دارای طبيعت بکر و دیدنی است . در فصل بهارو پاییزآب فراوانی دارد و در تابستان کم آب می باشد این منطقه علاقه مندان خاص خود را دارد و زوجهای جوان در روز عروسی خود به کنار این آبشار آمده و عکسهای به یاد ماندنی می گیرند.

پارک سیاهکل                                                                                                                     

آبشارلونک

برگرفته از وبلاگ  http://gilareh.blogfa.com

پل شا

دهی است از دیلمان ((سیاهکل))از شهرستان لاهیجان ،به نظر می رسد اسم این آبادی ((پیله شاه))یعنی شاه بزرگ آورده باشد.اگر پل شاه به ضم اول دانسته شود.به معنی((شاه پهلوها))خواهد بود.شاید به روزگاری.معتبری ازخاندان((اشک=پهلو))در آنجا حکومت داشته و نام خود را به ناحیه داده باشد

برگرفته ازوبلاگ     www.gilanziba.blogfa.com

دیلمان منطقه ای کوهستانی در ارتفاعات 1400 متری از سطح آبهای نیلگون خزر و مشرف به آن در رشته کوههای البرز شمالی در منطقه گیلان شرقی به مرکزیت لاهیجان و از توابع شهرستان زیبای سیاهکل است. منطقه ای با قدمت تاریخی و فرهنگی، که دامنه زمانی آن را طبق اسناد رسمی قبل از میلاد مسیح تا کنون تعیین کرده اند.موقعیت جغرافیایی دیلمان چنان طبیعتی از آن بوجود آورده است که انسان را در یک لحظه به لطف نعمت دیدن مست و متعجب می کند و در ذهن این را تلقین می کند که آیا اینجا قطعه ای از زمین است یا در بهشت وعده داده الهی سیر می کنم.
جنگلی بکر و دست نخورده با جاده ای پر پیچ وخم به طول 45 کیلومتر، هوایی با دمای کاملا متفاوت و سرد،چشمه ها و رودخانه های روان و پر آب در طول مسیر جنگل،چشم انداز بسیار زیبا با ابرهای فشرده حاصل از بخارات آب دریای خزر که معمولا تمام جنگل را تا ارتفاع 1300 متری در آغوش گرفته اند و راز ماندگاری و سرسبزی آن شده اند.بناها و کاروانسراها و قلعه ها و بسیاری عمارتهای حاصل از روزگاران کهن٬ تلفیق تاریخ و طبیعت را در نگاه ما چه با شکوه کرده است.

برگرفته ازوبلاگ http://dailamani.blogfa.com